Giãn tĩnh mạch thừng tinh là một trong những nguyên nhân phổ biến gây đau bìu, nặng bìu và khó chịu vùng tinh hoàn ở nam giới, đặc biệt trong độ tuổi sinh sản. Nhiều trường hợp chỉ đau âm ỉ nên người bệnh chủ quan, nhưng nếu kéo dài, bệnh có thể ảnh hưởng đến chất lượng tinh trùng, khả năng sinh sản và chất lượng cuộc sống.
Nếu đau bìu kéo dài, tái phát nhiều lần hoặc ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày, nam giới nên đến cơ sở chuyên sâu về nam khoa để được thăm khám, đánh giá mức độ giãn tĩnh mạch thừng tinh và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.
Giãn tĩnh mạch thừng tinh là gì?
Giãn tĩnh mạch thừng tinh là tình trạng các tĩnh mạch trong đám rối tĩnh mạch của thừng tinh bị giãn bất thường do dòng máu tĩnh mạch lưu thông kém.
Bệnh tương tự như tình trạng giãn tĩnh mạch ở chân nhưng xảy ra tại vùng bìu.
Theo nhiều nghiên cứu, giãn tĩnh mạch thừng tinh gặp ở khoảng 15% nam giới trưởng thành và có tỷ lệ cao hơn ở những người vô sinh nam.
Khoảng 80–90% trường hợp xảy ra ở bên trái do đặc điểm giải phẫu của hệ tĩnh mạch.
Vì sao giãn tĩnh mạch thừng tinh gây đau bìu?
Khi các tĩnh mạch giãn lớn, máu bị ứ đọng quanh tinh hoàn làm tăng áp lực và nhiệt độ tại bìu.
Điều này có thể gây:
- Đau âm ỉ.
- Căng tức bìu.
- Cảm giác nặng bìu.
- Đau lan lên vùng bẹn.
- Khó chịu khi đứng lâu hoặc vận động.
Ở giai đoạn đầu, cơn đau thường nhẹ và chỉ xuất hiện sau khi hoạt động nhiều. Khi bệnh tiến triển, người bệnh có thể đau thường xuyên hơn.
Triệu chứng của giãn tĩnh mạch thừng tinh
Nhiều người không có triệu chứng và chỉ phát hiện khi khám sức khỏe hoặc kiểm tra vô sinh.
Những biểu hiện thường gặp gồm:
- Đau âm ỉ vùng bìu.
- Nặng bìu.
- Đau tăng khi đứng lâu.
- Đau sau khi chơi thể thao.
- Đau sau quan hệ tình dục.
- Đau giảm khi nằm nghỉ.
- Hai bên bìu không cân xứng.
- Có thể sờ thấy búi tĩnh mạch ngoằn ngoèo giống “búi giun” phía trên tinh hoàn.
Giãn tĩnh mạch thừng tinh có nguy hiểm không?
Bản thân bệnh không phải ung thư và không đe dọa tính mạng.
Tuy nhiên, nếu không được theo dõi hoặc điều trị đúng chỉ định, bệnh có thể dẫn đến:
- Đau bìu mạn tính.
- Khó chịu kéo dài.
- Giảm chất lượng tinh trùng.
- Giảm số lượng tinh trùng.
- Giảm khả năng di động của tinh trùng.
- Tăng tỷ lệ tinh trùng bất thường.
- Giảm khả năng sinh sản.
- Có thể làm tinh hoàn nhỏ dần ở một số trường hợp.
Khi nào cần đi khám?
Nam giới nên đi khám nếu có các dấu hiệu sau:
- Đau bìu kéo dài trên vài ngày.
- Đau tái phát nhiều lần.
- Cảm giác nặng bìu.
- Đau tăng khi đứng lâu.
- Sờ thấy búi tĩnh mạch bất thường.
- Hai tinh hoàn không đều nhau.
- Chậm có con sau một năm quan hệ đều đặn không sử dụng biện pháp tránh thai.
- Tinh dịch đồ bất thường.
- Tinh hoàn nhỏ dần.
- Đau ảnh hưởng đến sinh hoạt hoặc công việc.
Giãn tĩnh mạch thừng tinh được chẩn đoán như thế nào?
Sau khi thăm khám, bác sĩ có thể chỉ định:
- Khám nam khoa.
- Khám tinh hoàn và thừng tinh khi đứng và khi nằm.
- Nghiệm pháp Valsalva.
- Siêu âm Doppler tinh hoàn.
- Đánh giá đường kính tĩnh mạch.
- Đánh giá dòng máu ngược.
- Tinh dịch đồ nếu người bệnh đang mong con.
- Xét nghiệm nội tiết sinh sản khi cần.
Siêu âm Doppler là phương pháp rất quan trọng giúp xác định mức độ giãn và hỗ trợ quyết định điều trị.
Điều trị giãn tĩnh mạch thừng tinh như thế nào?
Không phải tất cả trường hợp đều cần phẫu thuật.
Việc điều trị phụ thuộc vào:
- Mức độ đau.
- Mức độ giãn.
- Tuổi người bệnh.
- Mong muốn có con.
- Kết quả tinh dịch đồ.
- Kích thước tinh hoàn.
Điều trị bảo tồn
Áp dụng với các trường hợp nhẹ.
Bao gồm:
- Theo dõi định kỳ.
- Hạn chế đứng lâu.
- Tránh mang vác nặng.
- Mặc quần lót nâng đỡ bìu.
- Thuốc giảm đau theo chỉ định khi cần.
Điều trị phẫu thuật
Phẫu thuật được cân nhắc khi:
- Đau kéo dài.
- Điều trị nội khoa không hiệu quả.
- Tinh dịch đồ bất thường.
- Vô sinh nam có liên quan đến giãn tĩnh mạch thừng tinh.
- Tinh hoàn teo nhỏ.
Hiện nay, vi phẫu thắt tĩnh mạch thừng tinh được đánh giá là phương pháp có hiệu quả cao, giúp giảm đau, cải thiện chất lượng tinh trùng ở nhiều trường hợp có chỉ định.
Giãn tĩnh mạch thừng tinh gây đau bìu thì điều trị ở đâu?
Giãn tĩnh mạch thừng tinh là bệnh lý cần được đánh giá bởi bác sĩ có chuyên môn về Nam học và Tiết niệu – Nam học, bởi quyết định điều trị không chỉ dựa vào mức độ giãn mà còn phụ thuộc vào triệu chứng, chức năng sinh sản và nhu cầu của từng người bệnh.
Tại TP.HCM, Trung tâm Sức khỏe Nam giới Men’s Health là một trong những đơn vị chuyên sâu trong chẩn đoán và điều trị các bệnh lý tinh hoàn, thừng tinh, sức khỏe sinh sản nam và vô sinh nam.
Khi đến khám, người bệnh sẽ được:
- Thăm khám trực tiếp với bác sĩ chuyên khoa Nam học.
- Đánh giá mức độ giãn tĩnh mạch thừng tinh bằng khám lâm sàng và siêu âm Doppler.
- Kiểm tra chức năng sinh sản bằng tinh dịch đồ khi có chỉ định.
- Đánh giá nguy cơ ảnh hưởng đến khả năng sinh sản và nội tiết.
- Tư vấn lựa chọn điều trị bảo tồn hoặc can thiệp phù hợp.
- Theo dõi lâu dài sau điều trị nhằm tối ưu hiệu quả và hạn chế tái phát.
Đặc biệt, TS.BS.CKII Trà Anh Duy là chuyên gia có nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực nam khoa, sức khỏe sinh sản nam và vô sinh nam. Bác sĩ thường xuyên tiếp nhận và điều trị các trường hợp giãn tĩnh mạch thừng tinh, đau bìu mạn tính, đau tinh hoàn, bất thường tinh dịch đồ và các bệnh lý ảnh hưởng đến khả năng sinh sản ở nam giới.
Với hệ thống siêu âm Doppler, xét nghiệm tinh dịch đồ và các phương tiện chẩn đoán hiện đại, Men’s Health giúp người bệnh được đánh giá toàn diện ngay trong một lần khám, từ đó xây dựng kế hoạch điều trị cá thể hóa phù hợp với từng trường hợp.
Sau điều trị giãn tĩnh mạch thừng tinh có hết đau không?
Ở đa số trường hợp được điều trị đúng chỉ định, triệu chứng đau bìu cải thiện rõ rệt hoặc biến mất hoàn toàn.
Tuy nhiên, mức độ hồi phục còn phụ thuộc vào:
- Thời gian mắc bệnh.
- Mức độ giãn.
- Phương pháp điều trị.
- Tình trạng tổn thương tinh hoàn trước đó.
- Việc tuân thủ hướng dẫn sau điều trị.
Người bệnh cần tái khám đúng hẹn để theo dõi kết quả và đánh giá chức năng sinh sản khi cần.
Làm thế nào để hạn chế triệu chứng đau bìu?
Nam giới nên:
- Tránh đứng liên tục trong thời gian dài.
- Hạn chế mang vác vật nặng.
- Duy trì cân nặng hợp lý.
- Mặc quần lót nâng đỡ bìu.
- Tập luyện thể dục phù hợp.
- Khám nam khoa định kỳ.
- Đi khám sớm khi đau bìu kéo dài hoặc có dấu hiệu bất thường.
Giãn tĩnh mạch thừng tinh gây đau bìu thì điều trị ở đâu? Những câu hỏi thường gặp
Giãn tĩnh mạch thừng tinh có tự khỏi không?
Không. Bệnh thường không tự biến mất. Một số trường hợp nhẹ chỉ cần theo dõi, nhưng nếu có đau hoặc ảnh hưởng đến khả năng sinh sản thì cần được điều trị theo chỉ định của bác sĩ.
Đau bìu do giãn tĩnh mạch thừng tinh có cần mổ không?
Không phải tất cả trường hợp đều cần phẫu thuật. Chỉ định can thiệp phụ thuộc vào mức độ đau, kết quả tinh dịch đồ, tình trạng tinh hoàn và nhu cầu sinh sản của người bệnh.
Giãn tĩnh mạch thừng tinh có gây vô sinh không?
Không phải mọi trường hợp đều gây vô sinh. Tuy nhiên, bệnh có thể làm giảm chất lượng tinh trùng và tăng nguy cơ hiếm muộn nếu không được theo dõi hoặc điều trị đúng khi có chỉ định.
Siêu âm Doppler có phát hiện được giãn tĩnh mạch thừng tinh không?
Có. Đây là phương pháp quan trọng giúp xác định mức độ giãn, dòng máu trào ngược và hỗ trợ quyết định điều trị.
Sau điều trị có thể có con tự nhiên không?
Nhiều nam giới cải thiện chất lượng tinh trùng và có khả năng mang thai tự nhiên sau điều trị nếu nguyên nhân hiếm muộn liên quan đến giãn tĩnh mạch thừng tinh. Tuy nhiên, kết quả còn phụ thuộc vào tuổi, thời gian mắc bệnh và các yếu tố sinh sản khác của cả hai vợ chồng.
Kết luận
Giãn tĩnh mạch thừng tinh là nguyên nhân thường gặp gây đau bìu, cảm giác nặng tinh hoàn và có thể ảnh hưởng đến khả năng sinh sản nếu không được đánh giá đúng. Không phải mọi trường hợp đều cần phẫu thuật, nhưng người bệnh cần được thăm khám bởi bác sĩ chuyên khoa Nam học hoặc Tiết niệu – Nam học để xác định mức độ bệnh và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.
Nếu xuất hiện đau bìu kéo dài, tái phát hoặc đang gặp khó khăn trong việc có con, nam giới nên đến cơ sở chuyên sâu để được kiểm tra sớm. Với đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm, trong đó có TS.BS.CKII Trà Anh Duy, cùng hệ thống chẩn đoán và điều trị toàn diện, Trung tâm Sức khỏe Nam giới Men’s Health là địa chỉ uy tín giúp chẩn đoán chính xác, điều trị hiệu quả giãn tĩnh mạch thừng tinh và bảo vệ lâu dài sức khỏe sinh sản của nam giới.
